Oddział w Polsce jako zakład podatkowy przedsiębiorstwa zagranicznego.

Data sporządzenia: 21 marca 2021 r.

Pytanie:

Jakie są skutki podatkowe posiadania w Polsce oddziału spółki zagranicznej?

Odpowiedź:

1. Poniżej znajdują się ogólne uwagi dotyczące skutków podatkowych posiadania oddziału spółki zagranicznej, w polskim podatku dochodowym od osób prawnych (CIT), podatku od towarów i usług (VAT) oraz podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT).
2. CIT. Zgodnie z postanowieniami umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, których stroną jest Polska ("UPO"), a także polskich przepisów o CIT, obowiązek podatkowy w Polsce dla spółki zagranicznej powstanie m.in. wtedy, gdy jej działalność gospodarcza będzie mogła zostać uznana za stały zakład ("PE") w Polsce (inne przypadki opodatkowania nierezydentów w Polsce nie są przedmiotem niniejszej odpowiedzi). Jeżeli spółka zagraniczna posiada w Polsce PE poprzez swój Oddział, wówczas przychody i koszty związane z jej działalnością gospodarczą w Polsce powinny być przypisane do PE, a w konsekwencji dochód (przychody podlegające opodatkowaniu pomniejszone o koszty uzyskania przychodu) podlegają opodatkowaniu CIT w Polsce (standardowa stawka CIT wynosi 19%). Na gruncie UPO, spółki zagraniczne prowadzące działalność gospodarczą w Polsce mogą być uznane za posiadające PE w Polsce, jeżeli ich obecność w Polsce mieści się w definicji "stałego miejsca prowadzenia działalności" lub działalność ich personelu w Polsce spełnia definicję "agenta zależnego". Posiadanie w Polsce Oddziału spółki zagranicznej zazwyczaj spełnia przynajmniej warunek stałego miejsca prowadzenia działalności.
3. VAT. Z punktu widzenia przepisów o podatku VAT oddział nie jest traktowany jako odrębny od spółki macierzystej podatnik VAT. Oddział jest formą prawną, za pomocą której spółka zagraniczna może prowadzić działalność gospodarczą w Polsce, a zatem jest traktowany jako zorganizowana część spółki zagranicznej. W związku z tym to spółka zagraniczna jest traktowana jako podatnik VAT w związku z działalnością gospodarczą prowadzoną za pośrednictwem Oddziału w Polsce. W konsekwencji, obowiązek rejestracji do VAT w Polsce będzie dotyczył wyłącznie spółki zagranicznej, a nie Oddziału. Obowiązek taki powstanie albo na zasadach ogólnych dotyczących miejsca opodatkowania, albo jeżeli Oddział będzie objęty definicją "stałego miejsca prowadzenia działalności", tj. miejsca posiadającego wystarczający stopień trwałości oraz zasoby ludzkie i techniczne, aby umożliwić spółce zagranicznej otrzymywanie (i korzystanie) z usług na potrzeby działalności gospodarczej takiej spółki.
4. PIT. Oddział spółki zagranicznej jest najczęściej: (a) wyodrębniony finansowo i organizacyjnie od spółki macierzystej oraz (b) posiada zdolność do samodzielnego zatrudniania pracowników. W związku z tym Oddział może być pracodawcą, a zatem będzie:
   • płatnikiem zaliczek na PIT od dochodów z umów o pracę wypłacanych pracownikom Oddziału;
   • płatnikiem składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne od przychodów z umów o pracę wypłacanych swoim pracownikom.
5. Zasadniczo, Oddział musi uzyskać własny numer identyfikacji podatkowej dla celów pełnienia funkcji płatnika PIT. Znane są nam stanowiska, że taka rejestracja nie jest wymagana, ale są to stanowiska wyrażane "na poziomie" orzeczeń sądów administracyjnych, co oznacza praktyczne trudności dla prowadzenia działalności Oddziału, jeśli taka rejestracja nie będzie mieć miejsca.